In dit hoofdstukje een overzicht van typisch Zwolse (of in ieder geval Oost Nederlandse) kleipijp produkten. Een aantal zijn gevonden in Zwolle en beschreven in het artikel : ref ; Kleipijpen, Vondsten uit de Kleine Aa, artikel onbekende publicatie,Johan Ekkel *ref .10).
Een andere groep is gevonden in Kampen en omstreken. Het is niet in alle gevallen duidelijk waar de pijpen exact gemaakt zijn. Beide vondstgroepen worden gekenmerkt door een relatief groot percentage pijpen van lokale oorsprong (Zwolle, Kampen, Deventer enz) maar ook uit andere plaatsen als Gouda, Amsterdam enz.
In dit hoofdstuk in ieder geval de pijpen die naar Zwolle te herleiden zijn, en een aantal waarvan door vormgeving, uitvoering enz het vermoeden kan worden uitgesproken dat ze in Oost Nederland of zelfs Zwolle gemaakt zijn.
Een groepje 17e eeuwse pijpen, gevonden in Zwolle. De 5 links zijn gezien hun kenmerkende vorm in Zwolle of in andere steden in het oosten gemaakt (Kampen, Deventer, Zutphen, Meppel ?!). De meest rechtse is waarschijnlijk een later, gouds produkt (hielmerk HW).
Ca 1650-1680, Zwolle
Het merk AH is bekend vanuit Zwolle (*2) ; Jan Haddis was als pijpmaker actief rond ca 1650, waarna er rond 1675 een vermelding van Abraham Haddis voorkomt
Hielmerk TR met een tweetal stippen. Gevonden in de omgeving van Zwolle.
Pijpmakers & Merken
AH ; Jan Haddis / Abraham Haddis ca 1675. Zwolle
FVV ; Frans van Veen sr (ca 1713-1733). Zwolle, Frans van Veen jr. (ca 1793-1811)
AVV ; Adolf van Veen (ca 1737-38). Zwolle
IVV ; Jacobus van Veen, zoon van Frans (ca 1740-1750)
FVV ; Frans van Veen, zoon van Jacobus (ca 1760)
ref ; Kleipijpen, Vondsten uit de Kleine Aa, artikel onbekende publicatie,Johan Ekkel (*10)
Afbeelding van het wapen van Utrecht, geflankeerd door twee staande leeuwen. Waarschijnlijk gemaakt voor de verkoop naar het dichtbij gelegen Utrecht dat vanwege haar omvang een grote markt moet zijn geweest.
Tussen ca 1696 en 1740/50 is in Zwolle de pijpmaker Baltus Kroon werkzaam geweest. Pijpen met de letter K worden aan hem toegeschreven
De herkomst en fabrikant van de letter K zijn niet bekend. Deze versiering is wel specifiek naar Zwolle te herleidenin de periode 1720-1750 (*9). Soortgelijke initialen of losse lettermerken op het midden van trechtervormige ketels zijn niet bekend uit andere plaatsen.
De K komt meestal op de linkerzijde voor, maar ook 'ondersteboven' (of spiegelschrift).
Dezelfde K treffen we ook op zogenaamde typisch Zwolse knorrenpijpen aan, en eveneens in combinatie met een afbeelding van een staande visser met harpoen en vis
Trechter vormige kleipijp met de letter K in spiegelschrift op de rechterzijde van de ketel.
De melkmeid is bekend van lokale Zwolse produkte, begin 1700 (ca 1710), of onderstaand model daadwerkelijk zwols is, is niet met zekerheid te zeggen
Publicatie van A. Carmiggelt ; Zwolse pijpenmakers en hun producten, 1980
Download PDF
Artikel in PKN Blad nr 111, Januari 2006, Kleipijpen gevonden te Zwolle door Jan van Oostveen
Klik op onderstaande link naar digitale PKN Archief, op http://www.tabakspijp.nl/archief/archief-pkn-publicaties, PKN Blad nr 111, pagina 417
http://arjandehaan.com/flippingbook/81-139/index.html#/417/zoomed
Scan uit 'De Kleipijp als Bodemvondst, Jubileumuitgave PKN 1988
Artikel 'Zwolle' door A. Carmiggelt.
In deze zelfde uitgave ook uitgebreide beschrijvingen van pijpen uit andere nederlandse productie centra (Alphen, Amsterdam, Deventer, Enkhuizen & Hoorn, Gorinchem, Gouda, Groningen, Kampen, Leeuwarden, Leiden, Maastricht, Nijmegen, Rotterdam en Schiedam, Schoonhoven, Utrecht)
Artikel in PKN Blad nr 29, 1984, Over pijpen potten en ringen gevonden in Zwolle door A. Carmiggelt
Klik op onderstaande link naar digitale PKN Archief op http://www.tabakspijp.nl/archief/archief-pkn-publicaties/, PKN blad nr 29, pagina 306